تا کنون بیش از 240 تیپ این ویروس در انسان شناسایی شده اند که حداقل 60 عدد از آنها سبب ایجاد بیماریهای تناسلی- مقعدی شامل انواع زگیل، ضایعات پیش سرطانی و برخی از آنها نهایتا منجر به سرطان می گردند.
اگر منظور میزان خطرناک بودن و یا نبودن آنها از نظر ایجاد سرطان باشد، تیپهای 6 و 11 که کم خطر هستند. رتبه بعدی و شایع ترین تیپ پر خطر این ویروس، تیپ 16 است که تقریبا نیمی از سرطانها خصوصا در زنان ناشی از این تیپ می باشد. تیپ پر خطر شایع دوم، تیپ 18 است. تیپهای 16 و18 مسئول 70% از سرطانهای گردن رحم می باشند. همچنین تیپ 16 در 80% سرطانهای سروگردن در هر دو جنس مشاهده می گردد.
12 تیپ پرخطر دیگر ویروس در تمامی انواع سرطان ها با فرکانس های متغیر گزارش شده اند.
از منظری دیگر، تیپهای 16،18،45،31،52 و58 مسئول بیش از 90% از موارد ایجاد سرطان دهانه رحم در خانم ها می باشند.
در ارتباط بین تیپ ها ی این ویروس با سرطان گردن رحم،نگاهی به جدول پایین داشته باشید:
نوع تیپ | درصد ایجاد سرطان گردن رحم |
تیپ 16 | 5/60 % |
تیپ 18 | 18-10 % |
تیپ 45 | 9/5 % |
تیپ 33 | 8/3 % |
تیپ 31 | 7/3 % |
تیپ 52 | 8/2 % |
تیپ 58 | 3/2 % |
ویروس پاپیلومای انسانی داراي دو نوع تيپ است:
1-تیپهای با ريسك بالا (14 عدد): تيپ هاي 16، 18 و 45 (كه مسئول حدود 94% سرطان هاي گردن رحم هستند) به همراه 31، 33، 35، 39، 51، 52، 56، 58، 59، 66، 68.
2—تیپهای با ريسك پايين: تعداد این نوع تیپها زیاد است. عمدتا شامل تيپ هاي 1، 2، 4، 6، 11، 42،43 و غیره هستند که علت 90 درصد زگیلهای تناسلی در زنان و مردان میباشند. تیپهای 6 و 11 از بقیه شیوع بالاتری دارند. این تیپهای کم خطر که بسیار بندرت سبب ایجاد سرطان می گردند ( کمتر از نیم درصد) عمدتا شامل 6 و 11 می باشند. که مسئول ایجاد زگیل تناسلی و یک نوع بیماری بنام پاپیلوما توز راجعه حنجره می گردند. سایر تیپهای خوش خیمی که غیر از 6 و 11 عامل زگیلهای تناسلی و غیر تناسلی می گردند شامل بیش از 30 عدد می باشند(1،2،4،42،44،70،… )
تیپهایی دیگر از ویروس، طبق اظهار و دسته بندی سازمان بهداشت جهانی، در برخی از بافتهای سرطانی مشاهده گردیده ولی هنوز سرطانزایی آنها کاملا به اثبات نرسیده است. تیپهایی مانند 26،30،34،67،69،73،82،85،97 و غیره. لیکن در تقسیم بندی این سازمان، همه این تیپها در زمره کم خطر طبقه بندی شده اند. به عبارتی دیگر، در صورت وجود شواهد قانع کننده مبنی بر ایجاد سرطان توسط این تیپهای به خصوص، از این لیست، به لیست تیپهای پر خر تغییر مکان خواهند داد.
متاسفانه در گزارشات برخی از آزمایشگاه های تشخیصی در کشورمان، بعضا این تیپها را در دسته تیپهای ایجاد کننده سرطان (تیپهای پر خطر) و یا مشکوک به ایجاد سرطان طبقه بندی و به بیمار گزارش می دهندکه سبب تشدید اضطراب و نگرانی در بیمار می گردد. به اعتقاد اساتید دانشگاهی، حتی ذکر این گونه تیپهای خاص ویروس تحت اینگونه طبقه بندیها نه تنها کمکی به بیمار نمی نماید، بلکه سبب ارائه اطلاعات غلط و غیر علمی به جامعه بیماران و پزشکان می گردد.
بله. متاسفانه به وفور در زنان و مردان جامعه گزارش میشود. عفونت چندگانه و یا MULTIPLE (مالتیپل) یعنی شناسایی بیش از یک تیپ ویروس در بیمار. این مسئله سبب افزایش شدت بیماریهای دهانه رحم و ابتلاء به سرطان میگردد. این تعریف شامل تیپهای کم خطر نمی گردد. زیرا هدف عمده در تعیین تیپ در زنان و مردان، تیپ پر خطر است. حداقل 12% از افراد که دارای پاپ اسمیر طبیعی می باشند و 35% بیمارانی که دارای ضایعات سلولی در پاپ اسمیر هستند، مبتلا به عفونت مولتیپل می باشند. یکی دیگر از مهمترین علل و عوامل، ضعیف بودن پاسخ سیستم ایمنی بیمار است. همچنین یکی از علل شایع این نوع عفونت، داشتن شرکای جنسی متعدد به صورت همزمان و یا تعویض پی در پی شرکای جنسی در طول زمان می باشد. این نوع عفونت عمدتا در افراد زیر 30 سال مشاهده می شود همچنین ممکن است در یک زوج عفونت مولتیپل و در زوج دیگر یا اصلا مشاهده نشده و یا فقط یک تیپ گزارش شود ( عدم تطابق در زوجین- به بخش سئوالات مربوطه مراجعه گردد)
آمار شیوع بسیار مختلف و بر اساس رفتار جنسی، وضعیت اقتصادی و فرهنگی کشورهای دنیا متفاوت است ولی در آمریکا حدود 3/7% ، در اروپا 2 تا 6% و قاره آسیا بین 4 تا 17% گزارش شده است.در مطالعات ایرانی، شیوع این ویروس بین 5 تا 57% در زنان و در مردان ایرانی بین 5/9 تا 54% گزارش شده است.
بله. در زنان، در سنین نسبتا پایین (کمتر از 20سالگی) و سپس بین سنین 20 تا 40 سالگی، حداکثر شیوع عفونت و بیماری پاپیلوما مشاهده میگردد. لیکن در مردان در تمامی سنین باروری شیوع تقریبا در سنین مختلف یکسان است.
در سطح مردان جامعه عفونت پاپیلوما شایع تر از زنان جامعه است ولی چون به دلایل مختلف، این عفونت در مردان زودتر و سریعتر پاک شده و خود به خود بهبود میابد، لذا در اکثر جوامع، در تستهای آزمایشگاهی، زنان بیشتر موارد مثبت را تشکیل میدهند. همچنین باید به یاد داشت که این ویروس تمایل به مزمن شدن در زنان بسیار بیشتر از مردان دارد. با جمع بندی این دو یافته، درخواهیم یافت که احتمال مثبت شدن ویروس پاپیلوما در زنان بیش از مردان است. همچنین، در زنان احتمال ابتلاء به تیپهای پر خطر بیشتر از مردان می باشد.
بله. بسیاری از موارد عفونت پاپیلوما در مردان بدون علامت میباشد (ناقلین سالم) مدت زمان متوسط برای پاک شدن عفونت پاپیلوما در مردان 5 تا 9 ماه است و در 79% موارد، در طی 12 ماه عفونت در مردان پاک می گردد.
لذا اساسا باقی ماندن عفونت (مزمن شدن) در مردان کمتر از زنان است.
بله. احتمال دارد پاپیلوما در مردان ایجاد عقیمی کند. عفونت پاپیلوما در مردان سبب تکثیر آن در منی می گردد و 2 % تا 31% از مردان در جامعه در منی خود حامل ویروس پاپیلوما هستند. مردان ختنه نشده حامل میزان بیشتری از ویروس در دستگاه تناسلی و نیز در منی خود می باشند. ویروس پاپیلوما همچنین سبب کاهش تعداد اسپرم در مردان پاپیلوما مثبت در نسبت با مردان پاپیلوما منفی میگردد. مطالعات علمی فراوان حاکی از این است که ویروس سبب تغییر در قابلیت حرکت اسپرم، کاهش سرعت آن و نیز اختلال در عملکرد کلاهک آن میگردد. همچنین اسپرم عفونی شده با ویروس پاپیلوما می تواند به شریک جنسی و متعاقبا به جنین (در روند ایجاد سلول تخم ) انتقال یابد.
ظاهرا بله. زنان پاپیلوما مثبت 6 برابر پاپیلوما منفی احتمال پایین تری برای حامله شدن دارند. در زنانی که کلینیک های IVF برای بررسی نازایی مراجعه می نمایند، نسبت به زنان نرمال جامعه به میزان دو برابر پاپ اسمیر غیر فعال و یا ضایعات سلولی غیر طبیعی مشاهده میگردد.
بر اساس بررسی صورت گرفته در ایالات متحده امریکا ، تنها 25% از جمعیت بررسی شده فاقد عفونت با پاپیلوما بوده اند، همجنین تنها 1% از، بیماران زگیل تناسلی – معقدی قابل رویت داشته اند .لیکن درصد قابل توجهی بیماران و خصوصا زنان فاقد زگیل تناسلی بوده و به جای ظهور علائم بالینی تغییرات بیماریزا در سطح سلول در پوست و یا مخاط ایجاد می شود. این تغییرات شامل همان تغییراتی است که پزشکان متخصص در آزمایشگاه پاپ اسمیر به دنبال آنها میگردند. این ضایعات به دو دسته: ضایعات سلولی با درجات پایین (LSIL) و ضایعات سلولی با درجات بالا (HSIL) تقسیم بندی شده و هر کدام زیر شاخه خود را دارد. مثلا LSIL شامل CIN-I و CIN-II و HSIL شامل CIN+2 و CIN-III است. این تغییرات سلولی در بسیاری از بیماران رخ می دهد.
خیر. بسیاری از این ضایعات سلولی خود به خود و بدون نیاز به درمان بهبود میابند. آنچه روند این تغییرات سلولی و پیش آگهی آنها به طرف ضایعات پیش سرطانی و یا سرطانی را تعیین میکند، آمادگی سیستم دفاع ایمنی بدن برای مقابله با ویروس است. لذا در بیشتر موارد ( بیش از 90%) در عرض یک یا حداکثر سه سال این ضایعات پس رفت نموده و بیمار خود به خود بهبود می یابد. لازم به ذکر است این تغییرات سلولی صرفا در سرطان دهانه رحم نبوده و در سرطانهای سایر اندامهای بدن در زنان و حتی مردان این مراحل فوق الذکر رخ می دهند.
علت این زمان طولانی برای بهبودی، مکانیسم های فرار ویروس از سیستم ایمنی بدن میزبان است که با روشهای مختلف سعی در منحرف نمودن پاسخ دقیق و قاطع ایمنی علیه ویروس مینماید. آنچه در این جنگ تن به تن بین سیستم ایمنی بیمار و ویروس تعیین کننده است تا حد بسیاری فاکتور های محیطی و فردی مانند: استعداد ژنتیکی بیمار، تغذیه، استرس، رفتار جنسی، استعمال دخانیات و الکل و غیره می باشد. بنابراین یکی از مهمترین فاکتورهای تعیین کننده در این روند نسبتا طولانی رفتار فرد بیمار است (لطفا به بخش سئوالات تقویت سیستم ایمنی مراجعه نمایید).
اگر این تغییرات سلولی تمایل به ایجاد سرطان داشته باشند ، این روند بین 10 تا 25 سال به طول خواهد انجامید. فاکتور های ناثیر گذار در ایجاد روند سرطانی شامل : نوع تیپ ویروس (عمدتا 16)، افرادی که دارای نقص سیستم ایمنی هستند (مانند مبتلایان به ایدز، گیرندگان پیوند)، عفونت همزمان با دیگر عوامل بیماریهای آمیزشی، تعداد بالای زایمان و خصوصا سن پایین در اولین بارداری، استفاده طولانی از داروهای ضد بارداری، استعمال بالای دخانیات و ابتلا همزمان با چند تیپ پر خطر ویروس (که در افراد با رفتارهای پر خطر جنسی به فراوانی مشاهده میشود) و غیره میباشند.
پاپیلوماتوز مراجعه تنفسی و یا RRP چیست؟
تیپهای 6 و11 ویروس پاپیلوما اگرچه از نوع کم خطر هستند و بیش از 90% موارد عامل ایجاد زگیل تناسلی هستند لیکن سبب ایجاد بیماری دیگری به نام RRP می گردند. در این بیماری زگیل هایی روی حنجره و بخش های نزدیک آن در بالای راههای تنفسی ایجاد گردیده که منجر به انسداد راه تنفسی می گردد. این بیماری یا درکودکان در دوران بارداری مادر رخ داده که عمدتا در نتیجه انتقال عمودی از مادر آلوده به پاپیلوما به نوزادش در حین زایمان رخ می دهد؛ ویا نوع بالغین آن دیده میشود که از طریق جنسی به بیمار منتقل می شود. این نوع اخیر بیشتر در دهه سوم زندگی اتفاق می افتد. RRP سبب ناتوانی بیمار به حدی می گردد که نیاز به مداخله جراحی خواهد گردید. در موارد محدودی می تواند تبدیل به ضایعات بد خیم و کشنده نیز میگردد.
دسترسی سریع:
اطلاعات تماس: